|
EDİ
nedir
?
EDI'nın
yararları
nelerdir?
EDI
hangi
alanlarda
kullanılmaktadır
?
EDI
ile
gümrük
işlemleri
açısından
ne
gibi
fayda
sağlanmaktadır?
EDI
ilk
kez
hangi
gümrükte
uygulanmaya
başlanmıştır
?
EDIFACT
(EDI
for
Administration,
Commerce
and
Transportation)
Standardları
ne
demektir?
UN/EDIFACT
mesajları
içerisinde
gümrük
sektöründe
kullanılan
uluslararası
mesajlar
nelerdir
?
Gümrük
müşavirleri
EDI
kullanıcı
kodu
almak
için
izlenecek
yol
nedir
?
BİLGE
KULLANICI
KODU
almak
için
izlenecek
yol
nedir
?
EDI,
farklı
kuruluşlardaki
uygulamalar
arasında
yapısal
veri
değişimi
şeklinde
tanımlanmaktadır.
Bu
tanımda
yer
alan
yapısal
veri
değişimi,
EDI'ın
iş
dünyasında
kullanılan
kağıt
belge
değişiminin
yerine
geçtiği
anlamına
gelir
ve
Elektronik
Ticaret
konusu
ile
doğrudan
ilgilidir.
EDI
uygulamalarında
veri,
yapısal
bir
formatta
transfer
edilmektedir.
Bu
formata
EDIFACT
(İdari,
Ticaret
ve
Nakliyata
İlişkin
Elektronik
Veri
Değişimi)
adı
verilir
ve
dünya
çapında
ticaretin
kolaylaştırılması
konusunda
kurulan
BM
4.Çalışma
Grubunun
bir
girişimidir.
Yaklaşık
on
yıl
önce,
uluslararası
ticaretin
etkinliğini
artırmak
amacıyla,
ticari
verilerin
içeriğine
elektronik
yoldan
ulaşabilmek
için
bir
dünya
standardına
gereksinim
duyularak
bu
girişim
başlatılmıştır.
Standartlaşma
süreci
ise
UN/EDIFACT
formatına
ilişkin
ISO
standardlarının
ilk
yayınlandığı
1987
yılında
başlamıştır
.
EDI'ın
giderek
küçülen
ve
firmalar
arasında
etkileşimin
önemli
bir
sorun
olduğu
bir
dünyaya
getireceği
yararlar
hakkında
çok
şeyler
yazılmıştır.
EDI'ın
en
genel
ve
klasik
anlamda
yararı
,
belgelerin
varacakları
yere
ulaşma
süreleri
ve
buna
bağlı
olarak
sipariş
sürelerinin
azaltılması
şeklinde
belirlenmiştir.
Bir
başka
anlatımla,
herşeyin
zamanında
yapılarak
hiçbir
kaynağın
boşa
harcanmaması
planlanmaktadır.
EDI'ın
doğrudan
sağladığı
diğer
bir
yarar
da ,
iletişimde
insan
unsuruna
olan
gereksinimi
ortadan
kaldırmasıdır.
Dolayısıyla
,
büyük
sorunlara
neden
olabilecek
insan
hataları
ve
diğer
hatalar
azaltılabilecektir.
İki
kuruluş
arasında
yapılan
bir
yazışma
örneği
üzerinden
EDI'ın
yararını
anlatmaya
çalışırsak
;
EDI
dışında
bir
ortamda
hazırlanan
yazı
zarflanarak
posta
yoluyla
diğer
kuruluşa
gönderilecektir.
Bu
yazının
,EDI
yoluyla
gönderilmesi
tercih
edildiğinde,
yazı
mesaj
standardına
dönüştürülerek
posta
hizmetlerine
gerek
kalmadan
bir
bilgisayar
uygulamasından
diğerine
elektronik
yoldan
kısa
süre
içinde
gönderebilecektir.
Tüm
bu
yararları
başlıklar
halinde
toparlamak
gerekirse
EDI
;
Hızlı
ve
doğru
veri
akışını,
Daha
etkin
denetim
yöntemlerinin
geliştirilmesini,
Üretkenliğin
ve
karlılığın
artmasını,
İş
ilişkilerinin
geliştirilmesini,
Müşteri
memnuniyetinin
ve
rekabet
gücünün
arttırılmasını
sağlayacaktır.
Ticaret
alanında;
endüstri,
üretim,
finans,
bankacılık,
sigortacılık,
Ulaştırma
alanında;
kara,
demir,
hava,
denizyolu,
dağıtım,
yer
hizmetleri
ve
depolama,
Kamu
sektöründe;
gümrük,
uluslararası
ve
ulusal
ticaret,
istatistik,alanlarda
kullanılmaktadır.
EDI'ın
en
önemli
kullanım
alanlarından
olan
dış
ticaret
sektöründe
EDI
kullanımı
ile
gümrük
idaresi
ile
gümrük
partnerleri
(ithalatçı/ihracatçı
şirketler,
gümrük
Müşavirleri
),
bankalar,
İhracatçı
Birlikleri,
diğer
kamu
kuruluşları
ve
uluslararası
kuruluşlarla
elektronik
olarak
veri
alışverişi
sağlanmaktadır.
Gümrük
işlemleri
açısından
ele
alırsak,
EDI'ın
amacı
gümrük
işlemlerini
yapmaya
yetkili
gümrük
Müşavirleri
veya
ithalatçı/ihracatçı
firma
temsilcilerinin
beyan
bilgilerini
gümrük
bilgisayarına
elektronik
ortamda
kendi
bürolarından
belli
standartda
transfer
etmelerini
sağlanması,
Bu
uygulama
ileGümrüklü
sahaya
eşyaların
gelişi
ile
ithalatçı
ve
ihracatçılar
beyanlarını
hızlı
bir
şekilde
gümrük
idaresine
verilebilmesi,
gümrük
idaresi
beyanı
ve
gerekirse
eşyayı
minimum
gecikme
ile
kontrol
edilebilmesi,
Gümrük
beyannameleri
,
gümrük
idaresinin
bilgisayarına
yeniden
veri
girişi
yapılmadan
aktarılması
ve
vergiler
sistem
tarafından
hesaplandıktan
sonra
rahatlıkla
kontrol
edilebilmesi,
Daha
gerçekçi
istatistikler
alınabilmesi,
İşlemlerin
basitleştirilmesi,
Gümrük
Müdürlüklerinde
her
gün
iş
takip
eden
yüzlerce
Gümrük
Müşaviri
ve
Yardımcısı
sayısı
EDI
uygulaması
ile
azaltılması,
gümrük
personeli
üzerindeki
fiziki
iş
yükü
minimum
seviyeye
indirilmesi
amaçlanmıştır.
1998
yılı
başlarında
ilk
kez
Atatürk
Havalimanı
Gümrük
Müdürlüğü'nde
uygulanmaya
başlanmış
olan
,
gümrük
işlemlerine
ilişkin
BİLGE
adlı
yazılıma
kendi
bürolarından
erişmek
isteyen
Gümrük
Müşaviri
firmaları
30.08.1999
tarihinde
EDI
sisteminden
yararlanmaya
başlamışlardır.
2001
yılı
Ekim
ayı
itibariyle
diğer
gümrük
idarelerinde
de
uygulamaya
geçilmiştir.
Elektronik
Veri
Değişimi
kapsamındaki
mesajlar
Birleşmiş
Milletler
tarafından
belirlenen
UN/EDIFACT
standartları
kullanılarak
gönderilecektir.
Bu
standart
kapsamında
çeşitli
kuruluşlar
tarafından
kullanılmak
üzere
mesajlar
yayınlanmaktadır
.
Kuruluşlar
veri
alışverişlerinde
bu
standartları
kullanan
yazılımlar
ile
kendi
verilerini
standart
mesajlara
dönüştürerek,
çeşitli
iletişim
ortamlarından
veri
transferlerini
yapmaktadır.
Bu
transferlerde
kullanılan
iletişim
protokolleri
,
ISO
(Uluslararası
Standartlar
Örgütü)
tarafından
onaylanan
ve
tanınan
X25,X400
gibi
protokollerdir.Fiziksel
bağlantılarda
ise
kiralık
hatlar,TURPAK
veya
Dial-Up
bağlantılar
tercih
edilmektedir.
CUSCAR
(
Customs
Cargo
Messages)
:
Gümrük
Kargo
Mesajları;
Gümrük
İdaresi
ve
taşıyıcı
firmalar
arasında
kullanılan
mesajdır.
İçeriğinde
taşıyıcı
firma
tarafından
gümrük
idaresine
gönderilen
özet
beyan
(manifesto)
bilgileri
vardır.
CUSDEC
(
Customs
Decleration
Messages)
:
Gümrük
Beyannamesi
Mesajları;
İthalatçı/İhracatçı
ve
Gümrük
Müşavirleri
ile
Gümrük
İdaresi
arasında
kullanılan
mesajdır.
İçeriğinde
gümrük
idaresine
verilen
gümrük
beyannamesi
bilgileri
vardır.
CUSRES
(
Customs
Response
Messages)
:
Gümrük
Cevap
Mesajları;
Gümrük
İdarelerinden
CUSDEC
ve
CUSCAR
mesajlarına
yöneltilen
cevapları
içeren
mesajlardır
.
CUSREP
(
Customs
Report
Messages)
:
Gümrük
Taşıma
Raporu
Mesajları;
Her
tür
taşıma
şekli
için
detaylı
bilgileri
içerir.
Taşıyıcı
firma
ile
gümrük
idaresi
arasında
kullanılır.
Her
bir
mesaj
sadece
bir
taşımanın
verilerini
içerir
ve
aracın
varışından
sonra
gönderilir.
Boş
konteyner
ve
yolcu
sayısının
da
gümrük
idaresine
rapor
edilmesinde
kullanılır.
BİLGE
yazılımını
kullanan
bilgisayar
sistemi
bulunan
gümrük
idarelerine
gümrük
beyannamesini
Elektronik
Veri
Değişimi
(EDI)
adı
verilen
yöntemle
göndermek
isteyenlerin;
a)
Kendilerine
en
yakın
bilgisayar
sistemi
bulunan
gümrük
idaresinden
veya
Gümrük
Müsteşarlığı
Gümrükler
Genel
Müdürlüğü
'nden
(Gümrük
Müşavirleri
Şube
Müdürlüğü)
BİLGE
kullanıcı
kodu
ve
şifresini
almaları;
b)
BİLGE
kullanıcı
kodunu
alan
yükümlülerin
EDI
kodunu
almak
üzere,
Gümrükler
Genel
Müdürlüğü
Gümrük
Müşavirleri
Şube
Müdürlüğüne
ekli
dilekçe
ile
şahsen
veya
posta
yolu
ile
başvurmaları
gerekmektedir.
EDI
Kullanıcı
Kodu
talep
edilmesi
halinde
verilecek
dilekçe
örneği
·
sıkıştırılmış
formatı
BİLGE
ve
EDI
Kodlarının
ilişkilendirilmesi
için
verilecek
dilekçe
örneği
·
sıkıştırılmış
formatı
EDI
Kullanıcı
ve
Mesaj
şifrelerinin
kaybı
halinde
verilecek
Dilekçe
Örneği
·
sıkıştırılmış
formatı
BİLGE
Yazılımının
uygulandığı
gümrük
idarelerinde
kullanılan
BİLGE
Kullanıcı
kodu
,
Gümrük
Müşavirleri
tarafından
sadece
bir
kez
alınacak
ve
Türkiye
genelinde
Otomasyona
geçmiş
tüm
idarelerde
aynı
kod
ve
şifre
kullanabilmektedir.
Gümrük
Müşavirleri
kod
ve
şifre
başvurularını
kendilerine
en
yakın
otomasyonlu
gümrük
idaresinde
yapabileceklerdir.
Şifre
Değişiklikleri
https://uygulamalar.gumruk.gov.tr/
adresinden
yapılabilmektedir.
Örnek
dilekçe
Ek-1
sıkıştırılmış
format
Konuyla
ilgili
sorunlarda
başvuru
adresi,
telefon
ve
fax
numaraları
;
GümrükMüsteşarlığı
Gümrükler
Genel
Müdürlüğü
Gümrük
Müşavirleri
Şube
Müdürlüğü
Dilekçe
Formu
(İnternet
Üzerinden
Şifre
Belirleme)
Fax
No :
(312)
306
84
15
Tel
no
:
(312)
306
84
66
-
(312)
306
85
66
|
